Analoog aan de slogan uit mijn jeugd: Alcohol maakt meer kapot dan je lief is, moest ik hier aan denken. Het woord protocol is mijn woord van 2025. Na zeven weken les te hebben gegeven in groep 8 en na klachten van mijn leerlingen bij de directie, werd ik de dag, na het gesprek hierover, op non-actief gesteld. Ik mocht mij tot nader order niet op school laten zien. Het protocol werd in werking gezet. Er werd een onderzoek ingesteld over de klachten en ik kreeg een brief van HRM dat ik uitgenodigd werd voor een gesprek naar aanleiding van dit onderzoek. Ik mocht Juridische hulp inschakelen.

Na het gesprek kreeg ik een verslag, ik mocht hier op reageren en ik kreeg te horen dat er een berisping in mijn dossier zou worden opgenomen. Allemaal volgens protocol. Ik mocht overal op reageren, ook weer volgens protocol. Ik was van slag (niet volgens protocol) en besloot toch nog in ieder geval een paar maanden door te gaan. `ik kreeg een vervolggesprek (ook volgens protocol). Mijn leidinggevenden waren in dit gesprek ineens poeslief en ik raakte geëmotioneerd (niet volgens protocol) en bewoog mee. Mijn kinderen en vrienden zeiden dat ik gek was, als ik terug naar die school zou gaan, ik gaf ze gelijk en besloot het bijltje er per direct bij neer te gooien. In mijn ogen was onze relatie intact gebleven als het protocol niet gevolgd was, maar helaas gedane zaken nemen geen keer.

Ook dit jaar hield ik me niet aan het protocol (de statuten) van de stichting waar ik voorzitter was. Ik had de situatie echter verkeerd ingeschat en door mijn actie werd niet het resultaat behaald dat ik voor ogen had. Ik bood mijn excuses aan, maar de persoon waarvoor ik aan het begin van dit jaar met dit avontuur begonnen was vond dat de maat vol was. Een tirade volgde en ik besloot ook hier het bijltje er bij neer te gooien. Helaas, pindakaas.

Wat is dat toch met mij en het protocol? Ik kreeg in het verleden al eens een aantekening in mijn dossier dat mijn bestuurlijke hygiene niet in orde was en ik vermoed dat dit dus nog steeds niet het geval is. 2026 is mijn laatste jaar in dienst van het onderwijs (HvA voor een dag in de week), dus ik vrees dat ik voordat ik mijn pensioen haal niet in het gelid met het protocol zal gaan lopen.

Is dat heel erg? Ik denk van niet. Op momenten dat ik mij niet aan het protocol hield deed ik dit met de beste intenties en met de bedoeling om bijvoorbeeld de studenten en mijn collega’s te laten profiteren. Niet door hogere cijfers uit te delen, maar door omstandigheden te scheppen waarbij ze zouden kunnen floreren. In de meeste gevallen lukte dit ook, maar als je dit soort risico’s neemt gaat het ook wel eens mis. In mijn geval gelukkig nooit met desastreuze gevolgen (de schade bleef beperkt).

Vanochtend las ik in de Volkskrant een beschrijving van een politie agent en wat er in zijn gedachten omging, toen hij met getrokken pistool tegenover een burger stond die hem bedreigde. Hij nam in razend tempo zijn training door en wat er van hem verwacht werd in deze omstandigheid. Uiteindelijk haalde hij de trekker niet over en kon hij de burger (die een bijl achter zijn rug verborgen hield) met zijn collega overmeesteren, zonder te schieten.

Ik begrijp heel goed dat er in deze en duizend andere omstandigheden een protocol, of methode van levensbelang kan zijn. Ook in het onderwijs is het prettig als je je realiseert dat je in een machtsverhouding staat tot je leerlingen en dat misbruik op de loer ligt. Ik heb me dan ook nooit laten verleiden om een affaire aan te gaan met een studente of zo. Ik ken wel collega’s die dit wel gedaan hebben en heb het zelf van dichtbij meegemaakt dat een goede vriend van mij op het punt stond met een leerling uit zijn klas te gaan trouwen. Het protocol werd in dit geval omzeild, omdat de leerling meerderjarig was en er consent was tussen beide personen. Geen aantekeningen in het dossier dus. In gevallen waar personen na gesprekken, voortdurend terugvallen op verkeerd gedrag en willens en wetens doorgaan met activiteiten die ze zouden moeten nalaten, is het goed dat er protocollen zijn die in werking gesteld kunnen worden.

In het huidige tijdsbestek wordt er echter, in mijn ogen, veel te snel naar het protocol gegrepen en is de redelijkheid en de billijkheid soms ver te zoeken. Dat is jammer!

Lobi da basi (liefde is de baas).